Όλες οι εκπομπές με χρονολογική σειρά.

Νουνεχής είναι εκείνος ο άνθρωπος που διαθέτει νου – μυαλό (νους – έχω), και αυτό αποδεικνύεται μέσα στην καθημερινή μας ζωή. Δηλαδή, ο άνθρωπος που διαθέτει νου, όχι μόνο με την έννοια του φυσικού υλικού που βρίσκεται μέσα στο κεφάλι μας αλλά και με την έννοια της ορθής σκέψης (hardware και software θα μπορούσαμε να πούμε στη σύγχρονη γλώσσα των υπολογιστών).

Διότι, όλοι οι άνθρωποι – και όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί – διαθέτουμε τον νου, δηλαδή το φυσικό υλικό που βρίσκεται μέσα στο κεφάλι μας, ωστόσο, αυτό δεν προδικάζει και την ορθή χρήση του, ώστε οι σκέψεις, οι αποφάσεις και οι επιλογές του να είναι ορθές και αποδοτικές προς το συμφέρον. Και αυτό είναι κρίσιμο στοιχείο στην προσπάθεια του ατόμου να φτάσει στην επίγνωση της αλήθειας των πραγμάτων, στοιχείο απαραίτητο για την ανοικοδόμηση του εσωτερικού μας κόσμου, διότι από αυτό εξαρτάται η διάκριση, η κρίση, οι επιλογές και οι αποφάσεις μας με τις οποίες λειτουργούμε καθημερινά σε όλες τις πράξεις μας.

Και είναι φυσικό, οι μεν καθημερινές μας πράξεις να γίνονται πολλές φορές αυτόματα, από συνήθεια και χωρίς να υπάρχει ιδιαίτερος προβληματισμός, ωστόσο, όλοι ξέρουμε ότι αυτό δεν αρκεί για να επιβιώσει ένας άνθρωπος στην καθημερινότητά του, διότι οι απαιτήσεις της ανθρώπινης ζωής δεν ταυτίζονται και δεν περιορίζονται στις απαιτήσεις της ζωής των ζώων, αλλά απαιτείται μια σύνθετη επεξεργασία των στοιχείων που μας περιβάλλουν και των στοιχείων που λειτουργούν στον εσωτερικό μας κόσμο – συναισθήματα, προβληματισμοί, συγκρίσεις, εμπειρίας κλπ. – ώστε να καταλήξουμε σε αποφάσεις ωφέλιμες που θα βελτιώνουν την καθημερινή μας ζωή και δεν θα την βυθίζουν στην ατέρμονη αναζήτηση γνωστών πραγμάτων, στοιχείο της μωρίας και όχι της απαραίτητης για την ζωή μας σοφίας.

Διότι, κάθε κίνηση στην καθημερινότητά μας βασίζεται στην λογική ικανότητα που έχουμε να επεξεργαζόμαστε μέσα μας τα στοιχεία που μας περιβάλλουν, και να αποφασίζουμε για τις δράσεις και τις πράξεις μας, επιλέγοντας την ωφέλιμη λύση στο θέμα που μας απασχολεί.

Και από την διδασκαλία του Χριστού μαθαίνουμε ότι ο νουνεχής άνθρωπος είναι ο άνθρωπος που μπορεί να κατανοήσει τα μυστήρια της ζωής, της παρούσας και της αιώνιας, άρα μπορεί να πορευτεί στην καθημερινότητά του με τον διπλό στόχο: από την μια την βελτίωση της καθημερινής του πρακτικής ζωής, και από την άλλη να καλλιεργεί την προοπτική της ζωής προς την αιωνιότητα, στηρίζοντας την πίστη του και την ελπίδα του, όχι στα ορατά μόνον, αλλά και στα μη ορατά, τις δυνάμεις της αναστάσεως και του μέλλοντα αιώνα, που είναι το απαραίτητο στοιχείο για την υπέρβαση του φυσικού μας οργανισμού και των δικών του καθημερινών αναγκών.

Ο καλός ο λόγος κτίζει και ο κακός γκρεμίζει, λέει η παροιμία. Και αυτό είναι σωστό, γιατί το πειραματιζόμαστε καθημερινά στη ζωή μας. Ένας καλός λόγος είναι εκείνος που οικοδομεί και δεν αποδομεί ούτε γκρεμίζει. Την αντίθετη συνέπεια έχει ο κακός και ο πονηρός λόγος, ο οποίος καταστρέφει τα υφιστάμενα και νεκρώνει την προοπτική της ζωής.

Ενώ, δηλαδή, στον καλό το λόγο υπάρχει ελπίδα και ενθάρρυνση, στον πονηρό ή τον κακό λόγο υπάρχει η απογοήτευση και η απελπισία. Διότι, πράγματι, μπορεί να είναι υπερβολικά αισιόδοξος ένας καλός λόγος, αλλά αυτό μπορεί να δώσει το θάρρος για μια μεγαλύτερη προσπάθεια, σε ένα πιο δυνατό ξεκίνημα για νέες κατακτήσεις. Ο πονηρός και ο κακός λόγος μας αποτρέπει από κάθε προσπάθεια, γιατί εμπεριέχει τον φόβο της αποτυχίας και αυτό μας καθιστά αδρανείς και άπραγους.

Και η επιλογή των καλών ή των κακών λόγων εναπόκειται σε μας. Είτε για να τον εκφωνήσουμε είτε για να τον απορρίψουμε σύμφωνα με τις δικές μας αντιλήψεις και την δική μας θέληση. Όλα δηλαδή είναι στην διάθεσή μας και μπορούμε να τα κάνουμε, αλλά εμείς επιλέγουμε το ωφέλιμο για την δική μας προσωπική περίπτωση. Όλα δεν μας ωφελούν, αλλά μας ωφελούν εκείνα που είναι για την δική μας προσωπική προκοπή και αύξηση, καθένας, βέβαια, σύμφωνα με τις προσωπικές του επιδιώξεις.

Και η διδασκαλία του Χριστού δεν είναι τίποτα άλλο από οδηγίες πώς να διακρίνουμε τον κακό, δόλιο, ψευδή και πονηρό λόγο από τον λόγο της αλήθειας, τον εποικοδομητικό λόγο. Αλλά δεν είναι μόνο η διάκριση. Είναι και η προσωπική μας επιλογή και η επάρκεια δύναμης για να ακολουθήσουμε την πορεία για την υλοποίηση ενός καλού λόγου, αποφεύγοντας τον κακό, τον δόλιο και πονηρό λόγο που θα μας οδηγήσει σε περιπέτειες και προσωπικά αδιέξοδα αργότερα.

Ο καλός ο λόγος δεν λύνει μόνο τα προβλήματα για σήμερα, αλλά ανοίγει και δρόμους μέλλοντος και διαχρονικής αξίας έργων, αφήνοντας το μέλλον διαθέσιμο για βελτίωση της σημερινής μας κατάστασης. Όχι μόνο δεν αποκλείει, αλλά ενθαρρύνει για νέες αποκαλύψεις και ανακαλύψεις μέσα από την ατομική μας βελτίωση, καθώς επιλέγουμε όχι λύσεις βολικές μόνο για το σήμερα, αλλά “συγκεντρώνουμε προμήθειες” και για το αύριο, το μέλλον, εγγύς, απώτερο, απώτατο και αιώνιο.

Και αυτός είναι ο καρπός του εφοδίου της πίστης, όταν την καλλιεργούμε στην πρακτική καθημερινή μας ζωή. Η αύξηση της πίστης φέρνει καρπούς ζωής μέσα από τις προσωπικές μας επιλογές για πράγματα που δεν φαίνονται ακόμη, αλλά η επιθυμία να τα αποκτήσουμε μας γεμίζει αισιοδοξία και δύναμη για να το καταφέρουμε. Και η δύναμη της ανάστασης είναι διαθέσιμη για τον καθένα που ενδιαφέρεται για το σήμερα και το παρόν, αλλά καλλιεργεί και τον καλό λόγο του μέλλοντος.

Οι καθημερινές προσπάθειες όλων είναι για την διατήρηση και την βελτίωση της καθημερινής μας ζωής, αλλά με την προοπτική του αύριο και του μέλλοντος, μια και όλοι κατανοούμε ότι το σήμερα μόνο του είναι το ελάχιστο, και αυτό που έχει μεγαλύτερη αξία είναι η καλή προοπτική και για το μέλλον, εγγύς – αύριο, αλλά και το απώτερο και το απώτατο ή και το αιώνιο.

Και σε αυτή την προσπάθεια που καταβάλλουμε, ένας καλός λόγος  ενθάρρυνσης και επαίνου από κάποιον τρίτο μας δίνει θάρρος και ελπίδα για επιτυχία. Το αντίθετο, δηλαδή ένας αρνητικός ή περιφρονητικός λόγος, δημιουργεί απογοήτευση και δυσκολίες στον εσωτερικό μας κόσμο και στις πεποιθήσεις μας, με αποτέλεσμα η ζωή μας να γίνεται δυσκολότερη και αδιέξοδη, εφόσον δεν είμαστε σε θέση να υπερβούμε την άρνηση που έχει δημιουργηθεί μέσα μας.

Με λίγα λόγια, ο καλός ο λόγος ενός τρίτου είναι βοήθεια, ενώ ο αρνητικός ή κακός λόγος είναι βάρος που μας φέρνει σε δυσκολότερη θέση. Υπάρχει, βέβαια, και ο πλασματικός λόγος και ο δόλιος λόγος, και αυτό δεν είναι εύκολο να διακρίνουμε πότε ένας λόγος είναι στην ουσία του καλός ή είναι δόλιος και παραπλανητικός, οπότε και πρέπει να τον απορρίψουμε ως ύποπτο περιπετειών και κακής εξέλιξης στην ζωής μας.

Για τον λόγο αυτό απαιτείται προσοχή, όχι μόνο να γνωρίζουμε τον λόγο και εκείνον που τον εκφωνεί, αλλά και να μπορούμε να διακρίνουμε το αίτιο και τον σκοπό για τον οποίο αυτός ο λόγος λέγεται για την δική μας περίπτωση. Διότι, ο μη εποικοδομητικός λόγος που αφορά άλλον άνθρωπο και όχι εμένα, έχει μικρή αξία για την δική μου περίπτωση. Ενώ εκείνος που λέγεται με αποδέκτη εμένα τον ίδιο έχει άλλη αξία και σημασία για την δική μου περίπτωση.

Αυτό σημαίνει ότι καθένας έχει την ευθύνη να αναγνωρίζει και να παραμερίζει ό,τι δεν τον αφορά, και να αποδέχεται ό,τι τον αφορά στην προσωπική του ζωή. Και αυτό δεν είναι θέμα των άλλων, αλλά είναι προσωπικό μου θέμα και πρέπει εγώ ο ίδιος να μάθω πώς να διακρίνω τον ένα λόγο που είναι εποικοδομητικός για μένα ή είναι καταστροφικός για την δική μου ζωή. Καθένας καλείται – και αυτό συμβαίνει πάντα μέσα στην καθημερινή μας ζωή – να διακρίνει τον λόγο – καλό ή κακό και καταστροφικό – εφόσον αφορά τον ίδιο και όχι τους άλλους.

Διότι, εκείνο που μπορεί να είναι για μένα θετικό ή αρνητικό, μπορεί για κάποιον άλλο να είναι το αντίθετο και να μπορεί να τον βοηθήσει στον προσωπικό του αγώνα. Σε κάθε περίπτωση, ο καλός ο λόγος είναι εποικοδομητικός και χρήσιμος για όλους, ενώ ο αρνητικός λόγος είναι καταστροφικός για όλους.

Και η διδασκαλία του Χριστού μας οδηγεί και μας εξηγεί τους τρόπους με τους οποίους θα διακρίνουμε τον καλό από τον καλό λόγο, ώστε να βγαίνουμε ωφελημένοι από την εξέλιξη της προσωπικής μας καθημερινότητας.

Κάθε καλή πράξη έχει πίσω της ένα καλό λόγο, μια καλή προσωπική σκέψη ή μια καλή συμβουλή από κάποιον τρίτο. Αντίθετα, κάθε κακή πράξη έχει πίσω της μια κακή προσωπική σκέψη ή μια κακή συμβουλή από κάποιον τρίτο.

Ωστόσο, είναι προφανές ότι και στις δυο περιπτώσεις, τόσο των καλών όσο και των αρνητικών ή κακών, η ευθύνη ανήκει αποκλειστικά στον ενδιαφερόμενο και όχι σε τρίτους, όπως συχνά μας βολεύει να λέμε. Διότι, τόσο οι προσωπικές μας σκέψεις, όσο και οι συλλογισμοί και οι επιλογές μας συμβαίνουν μέσα μας, στον εσωτερικό μας κόσμο, εκεί που κανείς άλλος πλην εμού του ιδίου δεν μπορεί να έχει πρόσβαση χωρίς την θέλησή μου.

Είναι στο χέρι μας να διακόψουμε μια αρνητική μας σκέψη ή μια αρνητική εξωτερική επίδραση στις σκέψεις και τους συλλογισμούς μας, εάν, βεβαίως, δεν έχει διαβρωθεί το περίβλημα της ατομικής μας συνείδησης και συναίσθησης της αλήθειας των πραγμάτων. Με παρόμοιο τρόπο λειτουργεί και ο καλός λόγος που έρχεται μέσα από τις δικές μας θετικές σκέψεις ή και τις καλές εξωτερικές πληροφορίες, και αυτός ο καλός λόγος είναι σε θέση να προσθέσει θετικούς καρπούς στο προσωπικό μας χαρτοφυλάκιο, δηλαδή να οδηγήσει την καθημερινότητά μας σε ένα καλύτερο και όχι χειρότερο αύριο.

Διότι ο καλός ο λόγος είναι καλός όχι μόνο για ένα στιγμιαίο γεγονός, αλλά αφήνει περιθώρια και για θετικές προοπτικές στο μέλλον της προσωπικής μας καθημερινότητας, ακόμη και για το απώτερο και το απώτατο μέλλον, όπως μας το εξήγησε ο ίδιος ο Χριστός. Ο δημιουργός, δηλαδή, έχει εφοδιάσει τον άνθρωπο με την ικανότητα να κατανοεί και να διακρίνει όχι μόνο το καλό από το κακό, αλλά να προχωρεί και σε βαθύτερη διάκριση, ώστε οι επιλογές του να είναι προς την θετική κατεύθυνση, αφήνοντας πίσω όχι μόνο την αρνητική κατεύθυνση, αλλά και την κατεύθυνση της αδράνειας και της ψυχικής μας παραλυσίας.

Ο καλός ο λόγος είναι εκείνος που διεγείρει τα προσωπικάς μας εσωτερικά  ενδιαφέροντα, ώστε μέσα από την τριβή με τα καθημερινά γεγονότα, να αποκτούμε “την έξι”, δηλαδή την πρακτική προσωπική μας εμπειρία, και μέσα από αυτή την προσωπική ωριμότητα να στοχεύουμε όχι προς τα αδιέξοδα και τα εφήμερα μόνο, αλλά να στοχεύουμε και σε δρόμους που είναι πολύ υψηλοί για μας σήμερα, αλλά κανείς δεν ξέρει στο μέλλον πως θα εξελιχθούν τα πράγματα, ώστε και εμείς, μαζί με πολλούς άλλους να αφήνουμε τον δρόμο της ζωής μας ανοιχτό για κάτι καλύτερο, για κάτι πιο δυνατό, που θα βελτιώνει τόσο την ατομική μας καθημερινότητα, όσο και τις προοπτικές του μέλλοντος για όλους μας, αφού ο δημιουργός θέλει όλοι οι άνθρωποι να έλθουν σε επίγνωση της αλήθειας των πραγμάτων και να βελτιώνουν τις γνωριμίες τους προς ένα καλύτερο μέλλον σε όλους τους τομείς της ζωής μας.