Αρχεία για: Σεπτέμβριος 2026

Στην προσωπική μας καθημερινή ζωή οι κατακτήσεις είναι πάντοτε ατομικές. Διότι μπορεί να συμβάλλουν και άλλοι ή να συμβάλλει και το κοινωνικό μας περιβάλλον, ωστόσο, το κέρδος είναι πάντα – κατά κύριο λόγο – προσωπικό. Προσωπική επίσης είναι και η ζημία, σε περίπτωση αποτυχίας. Και όλοι καταλαβαίνουμε ότι το κέντρο είναι σε κάθε περίπτωση το άτομο, το συγκεκριμένο πρόσωπο που ζει, κινείται, προσπαθεί, για να πετύχει τον στόχο του.

Και αυτό είναι κρίσιμο θέμα στην προσωπική μας ζωή καθημερινά. Σε κάθε αποτυχία ή λάθος, αποδίδουμε το λάθος στους άλλους. Σε κάθε δυσκολία, πάντα παρατηρούμε την αρνητική συμβολή των άλλων, απαλλάσσοντας τους εαυτούς μας από την ευθύνη. Και αυτό είναι λάθος. Όχι γιατί οι άλλοι δεν έχουν βάλλει το χεράκι τους στις δυσκολίες μας, αλλά γιατί δεν βγαίνει τίποτα με το να αποδίδουμε σε άλλους τις δικές μας ευθύνες, ή μη κατανοώντας τα δικά μας λάθη, από τα οποία έχει προκύψει το λάθος και το αδιέξοδο.

Πάντα, ή κατά κανόνα, εκ προοιμίου έχουμε απαλλάξει τους εαυτούς μας από τις ευθύνες, και αυτό λειτουργεί διπλά εναντίον μας. Πρώτον, διότι “τυφλώνουμε” την συνείδησή μας, μη αναγνωρίζοντας το δικό μας μερίδιο ευθύνης. Και δεύτερον, διότι χάνουμε τον χρόνο μας χωρίς διόρθωση, δηλαδή κινδυνεύουμε να επαναλάβουμε το ίδιο λάθος με τις ίδιες συνέπειες.

Η μη λογική απαλλαγή του εαυτού μας από τις ευθύνες, εγκυμονεί κινδύνους αυτοδικαίωσης. Αντίθετα, η αποδοχή και κατανόηση των δικών μας ευθυνών, φέρνει ωρίμανση, φέρνει δυνατότητες βελτίωσης του εαυτού μας. Δηλαδή, προχωρούμε βαθύτερα στο “γνώθι σ αυτον”, ελαττώνοντας τις πιθανότητες για τυχόν παρόμοια λάθη στο μέλλον. Και αυτό είναι το ζητούμενο. Να μαθαίνουμε από τα λάθη μας, και όχι να ρίχνουμε τις ευθύνες μόνο στους άλλους.

Και η διδασκαλία του Χριστού έχει αυτή την βάση. Μη κρίνετε τους άλλους, γιατί και εσείς θα κριθείτε. Και με όποιο μέτρο μετράς τους άλλους, με το ίδιο μέτρο θα μετρηθούν και οι δικές σου πράξεις. Άρα, η προσοχή πρέπει να στρέφεται πρώτα στις δικές μας λανθασμένες διαγνώσεις και κινήσεις, και κατόπιν στο κοινωνικό και οικογενειακό μας περιβάλλον. Και αυτό είναι μια σπουδαία προσωπική κατάκτηση. Όχι το αυτομαστίγωμα, αλλά η παραδοχή των λαθών, και η μετάνοια, προκειμένου να μην τα επαναλάβουμε. Αυτή η στάση απέναντι στην αλήθεια φέρνει το άτομο πλησιέστερα προς την τελειότητα, την οποία όλοι θέλουμε, αλλά αποφεύγουμε να κινηθούμε προς αυτήν, διότι ξέρουμε ή υποπτευόμαστε το κόστος.

Και η διδασκαλία του Χριστού – ο Χριστός ήταν και ονόμαζε τον εαυτό του Διδάσκαλο – συνοψίζεται σε ότι είπε ο ίδιος στον Πόντιο Πιλάτο, όταν γινόταν η κρίση του για τον Σταυρικό του θάνατο. Έχω έρθει και γεννήθηκα για να αποκαλύψω την αλήθεια. [Ιωάννης 18,37. “Εγώ εις τούτο γεγέννημαι και εις τούτο ελήλυθα εις τον κόσμον, ίνα μαρτυρήσω τη αληθεία.”] Και αυτός, κατά την ταπεινή μου γνώμη, είναι ο θεμέλιος λίθος της διδασκαλίας του Χριστού. Η αλήθεια ελευθερώνει και ανοίγει δρόμους στην προσωπική μας ζωή καθημερινά.  

Η κάθε κατάκτηση του ατόμου στην προσωπική του ζωή είναι αρχικά προς το συμφέρον και τον πλουτισμό του, πάντοτε σε σχέση με το ατομικό του παρελθόν. Διότι κάθε κατάκτηση, προφανώς προσθέτει και δεν αφαιρεί. Διότι τότε δεν θα πρόκειται για κατάκτηση, αλλά θα πρόκειται για απώλεια. Όμως, ακόμη και η κατάκτηση της σταθεροποίησης των προηγούμενων κατακτήσεων προσθέτει βάρος αξιών, και όχι κατ’ ανάγκη νέες κατακτήσεις. Δηλαδή, και η προσπάθεια διατήρησης των ήδη κεκτημένων και κατακτηθέντων προσθέτει και δεν αφαιρεί.

Και αυτή είναι η αλήθεια, μέχρι το όριο της απώλειας, όταν καποιοι άλλοι προχωρούν στις ίδιες κατακτήσεις και εγώ μένω στάσιμος, είτε γιατί έχω κουραστεί, είτε γιατί δεν έχω ενδιαφέρον να προχωρήσω σε νέες κατακτήσεις. Διότι η δική μου απόφαση, προφανώς δεν δεσμεύει κάποιον άλλον να προχωρήσει σε κατακτήσεις, τις οποίες εγώ θα μπορούσα να έχω πετύχει, αλλά αμέλησα, χωρίς, βέβαια, αυτό να δηλώνει ότι απαγορεύω εγώ σε κάποιον άλλον να κατακτά αυτό που εγώ αμέλησα! Με λίγα λόγια, η δική μου αμέλεια δεσμεύει μόνο το πρόσωπο το δικό μου και δεν μπορεί να σταματήσει την διαδικασία της εξέλιξης με την συμμετοχή και άλλων ενδιαφερομένων για το ίδιο θέμα, στο οποίο εγώ στο παρελθόν είχα πετύχει τις δικές μου κατακτήσεις.

Δηλαδή, είναι προφανές ότι ο δρόμος είναι ανοικτός για τους άλλους, εφόσον εγώ αποφασίζω να σταματήσω τις προσπάθειές μου για νέες κατακτήσεις, ενώ κάποιοι άλλοι συνεχίζουν – ή αρχίζουν – την ίδια πορεία κατακτήσεων στον τομέα των δικών μου ενδιαφερόντων. Και αυτός είναι παγκόσμιος νόμος. Τον εαυτό σου μπορείς να τον θέσεις κάτω από τις δικές σου αποφάσεις. Τους άλλους δεν μπορείς, διότι η ελευθερία της σκέψης δεν ελέγχεται από κανένα άλλον, παρά μόνο από το άτομο. Το άτομο σκέφτεται, υπολογίζει το κέρδος, κάνει τις επιλογές του, και προσπαθεί να κερδίσει ένα έπαθλο, μια κατάκτηση, που για στον εαυτό του θα φέρει κέρδος ζωής και τιμής.

Εγώ δεσμεύομαι από την αμέλεια ή την αδράνειά μου. Δεν μπορώ να δεσμεύσω τις σκέψεις και τις επιλογές και αποφάσεις ή και τις νόμιμες ενέργειες κάποιων άλλων, διότι αυτό είναι παράνομο κατά την φύση της αλήθειας. Και κάθε παράβαση αυτής της αλήθειας επιφέρει δυσάρεστες συνέπειες στην ζωή του παραβάτη. Διότι η δύναμη της αλήθειας είναι ισχυρότερη από την δύναμη της απάτης, η οποία προσωρινά μπορεί να φαίνεται ότι κερδίζει, όμως τελικά αποτυγχάνει. Διότι η φύση και ο δημιουργός της είναι ο τελικός κριτής και όχι κάποιος άλλος.

Για τον λόγο αυτό και ο Χριστός έθεσε την επίγνωση της αλήθειας στο πρώτο πλάνο χρονολογικά και αξιολογικά. Διότι η αλήθεια ελευθερώνει όταν γίνει γνωστή, ενώ η άγνοια εγκυμονεί κινδύνους απώλειας της ελευθερίας. Πίστη στον Χριστό σημαίνει πρώτα αναγνώριση του προσώπου του Θεού, και στην συνέχεια επίγνωση και γνώση της αλήθειας του περιεχομένου της πίστεως. Διαφορετικά, η πίστη κινδυνεύει να ναυαγήσει, και οι κόποι να πάνε χαμένοι, αν και το ξεκίνημα ήταν θετικό. Η κατάκτηση επισφραγίζει την επιτυχία.